ԱրմԻնֆո. ՀՀ ապահովագրական ոլորտը 2026 թվականի առաջին կիսամյակում տարեկան զուտ շահույթը մեծացրել է 71.4%-ով (մեկ տարի առաջվա 2.1 անգամ աճի համեմատ)՝ հասնելով 3.3 միլիարդ դրամի (9.1 միլիոն դոլար): Ավելին, այս բարձր երկնիշ ցուցանիշները, չնայած որոշակի դանդաղմանը, մեկ տարի առաջ սակագների բարձրացման ազդեցության արդյունք են, որոնք այն ժամանակ թույլ տվեցին աճել ապահովագրավճարների և փոխհատուցումների դինամիկան, որն այժմ զգալիորեն թուլացել է հավաքագրման առումով, բայց արագացել է վճարումների առումով: Այս մասին են վկայում «ԱրմԻնֆո» ներդրումային ընկերության կողմից հրապարակված ֆինանսական հաշվետվությունների և ապահովագրական ընկերություններից պահանջված լրացուցիչ տվյալների հիման վրա կազմված «ԱրմԻնֆո» ներդրումային ընկերության կողմից 2026 թվականի հունիսի 30-ի դրությամբ կազմված «Համաշխարհային ապահովագրական ընկերությունների ֆինանսական վարկանիշի» տվյալները։
Մասնավորապես, ապահովագրավճարների տարեկան աճը 7.2%-ից դանդաղել է մինչև չնչին 1.1%, մինչդեռ հատուցումները, ընդհակառակը, արագացել են 4.3%-ից մինչև 4.7%՝ համապատասխանաբար կազմելով 41.9 միլիարդ դրամ (114 միլիոն դոլար) և 23.3 միլիարդ դրամ (63.4 միլիոն դոլար)։
2026 թվականի առաջին կիսամյակի զուտ շահույթի առումով առաջատարը «ԱրմԻնֆո» ապահովագրական ընկերությունն է։ - 766.3 միլիոն դրամ (մեկ տարի առաջ զբաղեցնող 3-րդ դիրքից)։ IC Nairi Insurance-ը նախորդ տարի 5-րդ դիրքից բարձրացել է 2-րդ դիրք՝ ապահովելով 718.7 միլիոն դրամ շահույթ։ IC INGO-ն նախորդ տարվա 7-րդ տեղից բարձրացել է 3-րդ հորիզոնական՝ 651.8 միլիոն դրամ զուտ շահույթով։ LIGA Insurance-ը և REGO Insurance-ը, որոնք մեկ տարի առաջ զբաղեցնում էին առաջին երկու հորիզոնականները, 2026 թվականի առաջին կիսամյակում զբաղեցրել են համապատասխանաբար 5-րդ և 4-րդ հորիզոնականները՝ 526.9 միլիոն դրամ և 544.2 միլիոն դրամ զուտ շահույթով։ IC Sil Insurance-ը պահպանել է իր 6-րդ հորիզոնականը՝ 214.7 միլիոն դրամ զուտ շահույթով։ Efes ապահովագրական ընկերությունը, որը մեկ տարի առաջ ցուցաբերել էր զուտ շահույթի ամենամեծ բազմակի աճը և այն ժամանակ զբաղեցնում էր 4-րդ տեղը, այժմ վերջին տեղում է՝ 77.5 միլիոն դրամ վնասով։
INGO-ն գրանցել է զուտ շահույթի ամենամեծ աճը (7.3 անգամ, անցյալ տարի բացասականից դրական անցնելուց հետո՝ 2.1 անգամ աճով), մինչդեռ Efes-ը գրանցել է միակ անկումը (2.2 անգամ, մեկ տարի առաջ գրանցված գրեթե 5 անգամ ամենաբարձր աճի համեմատ)։ Զուտ շահույթի առաջատար «Armenia Insurance»-ը բարելավել է իր տարեկան ցուցանիշները՝ աննշան անկումից անցնելով զգալի՝ 2.1 անգամ աճի։
«Nairi Insurance» ապահովագրական ընկերությունը առաջատար դիրք է գրավել ապահովագրավճարների ծավալով։ - 7.6 միլիարդ դրամ, որը շարունակում է առաջատար լինել փոխհատուցումների ծավալով՝ 4.3 միլիարդ դրամ։ Սա «Efes» ապահովագրական ընկերությանը մղել է 2-րդ տեղը՝ 6.5 միլիարդ դրամ, որը փոխհատուցումների ծավալով 3-րդ տեղից իջել է 6-րդ տեղը՝ 2.8 միլիարդ դրամ, երկու աճի ցուցանիշների տարեկան դինամիկայի վատթարացմամբ՝ երկնիշ անկման։ «LIGA Insurance» ապահովագրական ընկերությունը զբաղեցնում է 3-րդ տեղը՝ փոխհատուցումների և փոխհատուցումների ծավալով՝ համապատասխանաբար 6.4 միլիարդ դրամ և 3.5 միլիարդ դրամ։ Հաջորդում է «INGO» ապահովագրական ընկերությունը՝ 5.9 միլիարդ դրամ, որը փոխհատուցումների ծավալով 5-րդ տեղից բարձրացել է 2-րդ տեղը՝ 4.1 միլիարդ դրամ։ «Սիլ Ինշուրանս» ապահովագրական ընկերությունը ապահովագրավճարների և փոխհատուցումների գծով 6-րդ տեղից բարձրացել է 5-րդը՝ համապատասխանաբար 5.9 միլիարդ դրամ և 3.1 միլիարդ դրամ: «ՌԵԳՈ Ինշուրանս» ապահովագրական ընկերությունը, որը մեկ տարի առաջ 7-րդ տեղում էր և՛ ապահովագրավճարների, և՛ փոխհատուցումների գծով, բարձրացել է 6-րդ տեղ՝ հավաքագրումների գծով՝ 4.8 միլիարդ դրամ, և 4-րդ տեղ՝ վճարումների գծով՝ 3.3 միլիարդ դրամ: «Արմենիա Ինշուրանս»-ը ապահովագրավճարների և պահանջների գծով իջել է 7-րդ տեղ՝ համապատասխանաբար 4.7 միլիարդ դրամ և 2.2 միլիարդ դրամ: Մեկ տարի առաջ այն ապահովագրավճարների գծով զբաղեցնում էր 5-րդ տեղը, իսկ պահանջների վճարումների գծով՝ 4-րդ տեղը:
Գործող յոթ ապահովագրական ընկերություններից երեքը գրանցել են տարեկան ապահովագրավճարների աճ (6-31%, առաջատարը «Սիլ Ինշուրանս»-ն է, իսկ առաջատարը՝ «Նաիրի Ինշուրանս»-ը): Չորս ապահովագրական ընկերություններ գրանցել են պահանջների տարեկան աճ (10-41%, առաջատարը նույնպես «ԻՆԳՈ»-ն է, իսկ առաջատարը՝ «Նաիրի Ինշուրանս»-ը): Հարկ է նշել, որ մեկ տարի առաջ INGO-ն գրանցեց պահանջների ամենաբարձր երկնիշ անկումը՝ չնայած ապահովագրավճարների երկնիշ աճի, մինչդեռ Nairi Insurance-ը նույնպես գրանցեց ապահովագրավճարների ամենացածր աճը, սակայն պահանջների նվազմամբ։ Հայկական շուկայում գործող յոթ ապահովագրական ընկերություններից չորսը գրանցեցին ապահովագրավճարների նվազում (12-2%-ով, ամենաբարձրը՝ Efes-ում), մինչդեռ երեքը գրանցեցին պահանջների նվազում (25-8%-ով, ամենաբարձրը՝ Armenia Insurance-ում և Efes-ում)։
ArmInfo-ի վերլուծաբանները նպատակահարմար են համարում պարզաբանել, որ LIGA Insurance-ի դիրքի փոփոխությունը Հայաստանի ապահովագրական շուկայում 2025 թվականի համար պայմանավորված էր վերահսկիչ բաժնեմասը եվրոպական ընկերություններին փոխանցելու ընթացիկ գործարքով։ Սակայն, 2026 թվականի փետրվարի 3-ին այս գործընթացն ավարտվեց և հաստատվեց ՀՀ Կենտրոնական բանկի կողմից։ Արդյունքում, ավստրիական GRAWE REINSURANCE LIMITED LLC ֆինանսական կոնցեռնը (75%) և CQ Investment Group LLC ներդրումային խումբը (25%) ձեռք բերեցին LIGA Insurance ապահովագրական ընկերության բաժնետոմսերի 100%-ը, որը կշարունակի գործել հայկական շուկայում՝ առանց իր անվանումը փոխելու, բայց կհամարվի GRAWE խմբի անդամ։ Հատկանշական է, որ կյանքի ապահովագրությունն այժմ կդառնա LIGA Insurance-ի ռազմավարական աճի ոլորտը առաջիկա տարիներին։ Այս առումով, Կենտրոնական բանկը նախատեսել է քննարկումներ Հայաստանի Ազգային ժողովում՝ «Ապահովագրության մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություններ կատարելու վերաբերյալ, որպեսզի կյանքի և ոչ կյանքի ապահովագրությունը (կյանքի և ընդհանուր ապահովագրություն) իրականացվի մեկ լիցենզիայի ներքո։
Գործակալության վերլուծաբանները նաև նշում են, որ ապահովագրական ընկերությունների ֆինանսական հաշվետվությունների նոր ձևաչափի անցումը ավելի ու ավելի է նպաստում կարևոր ցուցանիշների թաքցնելուն՝ խոչընդոտելով շուկայի վերլուծությանը։ Հարկ է նշել, որ նախորդ հաշվետվությունների ձևաչափից տարբերվող նոր տարբերակում բացակայում է ֆինանսական հաշվետվությունների հրապարակման միասնական մոտեցումը, ինչը թույլ է տալիս ապահովագրական ընկերություններին ընտրողաբար բացահայտել որոշակի հաշվեկշռային ցուցանիշներ։ Ահա թե ինչու «ԱրմԻնֆո» ապահովագրական ընկերությունը ապահովագրական ընկերություններից խնդրում է կարևոր տվյալներ, որոնք բացակայում են նոր ձևաչափում, քանի որ նրանց համար դժվար է դարձել ինքնուրույն վերլուծել շուկայի իրավիճակը։
Հիշեցնենք, որ Հայաստանի ապահովագրական շուկայում օգտագործվում են 20 գործող ապահովագրական դասերից 18-ը, բացառությամբ երկաթուղային պատասխանատվության ապահովագրության և դատական ու արտադատական ծախսերի ապահովագրության։ Երկաթուղային ապահովագրության լիցենզիա ունի միայն «Արմենիա Ինշուրանսը»։ Ամենաշատ դասերի լիցենզիա ունեն «ԻՆԳՈ»-ն և «Արմենիա Ինշուրանսը»՝ 16-ական, և «ԼԻԳԱ Ինշուրանսը»՝ 15։ Միայն «Էֆես» ապահովագրական ընկերությունը չունի պարտադիր ավտոապահովագրության (OSAGO) լիցենզիա։ (Դրամի և դոլարի գնահատված փոխարժեքը 2026 թվականի հունիսի 30-ի դրությամբ կազմել է 367.89 դրամ/$1)։
