Արմինֆո.Հայաստանի ապահովագրական շուկայում ԱՊՊԱ գծով վնասաբերության գործակիցը ամբողջ 2025 թվականի ընթացքում 81,8% - ից մինչև 76,3% անկումից հետո 2026 թվականից սկսել է աճել, սակայն այդ միտումը շարունակվել է մինչև մայիս, որից հետո նկատվել է նվազում ՝ հունվար-մայիսին մինչև 73,1% (2025 թվականի նույն ժամանակահատվածի 73,2% - ից) ։ Այդ մասին են վկայում Հայաստանի ավտոապահովագրողների բյուրոյի տվյալները։
Վնասաբերության գործակցի նվազումը 2026թ. հունվար-մայիսին նկատվել է գործող պայմանագրերի թվի տարեկան աճի 6,8% - ից մինչև 8,9%, ապահովագրավճարների ծավալի ՝ 16% - ից մինչև 19,2% արագացման, և փոխհատուցումների ծավալի աճի 5,1% - ից մինչև 18% առավել նկատելի արագացման ֆոնին։
Բյուրոյի տվյալներով ՝ ԱՊՊԱ ապահովագիկր ունեցող տրանսպորտային միջոցների թիվը տարեկան կտրվածքով աճում է զուսպ ՝ 6,7% - ով (մեկ տարի առաջվա 3,2% - ի դիմաց) ։ Քանակական առումով 2026 թվականի հունիսի դրությամբ երկրում կար 722,686 հազար միավոր ԱՊՊԱ պայմանագրերով տրանսպորտային միջոց, սակայն գործող պայմանագրերի թիվը կազմել է 585,234 հազար (չհաշված չեղյալ հայտարարվածները՝ 533,774 հազար)։ ԱՊՊԱ պայմանագրերի ընդհանուր քանակում E-ապահովագրերի մասնաբաժինը տարեկան կտրվածքով աճել է 36% - ից մինչև 38% ՝ ս.թ. հունիսի դրությամբ կազմելով 220,222 հազար (աճը դանդաղել է 21,3% - ից մինչև 14,9%):
2026 թվականի հունվար-մայիս ամիսներին գործող պայմանագրերով հավաքագրված ապահովագրավճարների ծավալը գերազանցել է 15.6 մլրդ դրամը (42.4 մլն դոլար), իսկ ապահովագրական փոխհատուցումների ծավալը հասել է 10.6 մլրդ դրամի (28.9 մլն դոլար) ։ Ընդ որում, ճանապարհատրանսպորտային պատահարների պարզեցված ձևակերպման դեպքերով (եվրապրոտոկոլ) վճարված փոխհատուցումների ծավալը վատթարացել է տարեկան դինամիկայի՝ 59,8% աճից դեպի 5,3% անկում շրջադարձով՝ կազմելով 1,5 մլրդ դրամ (3,96 մլն դոլար), ինչի հետ մեկտեղ վատթարացել է նաև մեկ վճարման միջին չափի տարեկան դինամիկան ՝ 29,8% աճից մինչև 9,6% անկում ՝ կազմելով 111,360 հազար դրամ (303 դոլար ՝ մեկ տարի առաջվա 321դոլարի դիմաց)։ Ընդ որում, ընդհանուր ապահովագրական փոխհատուցումների գծով մեկ վճարման միջին չափի աճը պահպանվել է, սակայն տարեկան տեմպերի դանդաղմամբ՝ 6,8 տոկոսից մինչեւ 4,1 տոկոս, կազմելով 279.419 հազար դրամ (759 դոլար ՝ մեկ տարի առաջվա 699 դոլարի դիմաց):
Բյուրոյի տվյալների համաձայն ՝ ԱՊՊԱ ապահովագիր ունեցող տրանսպորտային միջոցների ամենամեծ թիվն ընդգրկում է "Ռեգո Ինշուրանս" ապահովագրական ընկերությունը ՝ 136,587 հազար միավոր (շուկայի մոտ 19%): Ի դեպ, ԱՊՊԱ գծով վնասաբերության գործակիցը այս ԱԸ-ում տարեկան կտրվածքով 69% - ից հասել է 74% - ի ԱՊՊԱ գծով վնասաբերության ամենաբարձր գործակիցն արձանագրվում է «ԻՆԳՈ» ԱԸ-ում' 81% (մեկ տարի առաջվա 70% - ի դիմաց), իսկ ամենացածրը' «Նաիրի Ինշուրանս»-ում' 60% (մեկ տարի առաջվա 62% - ի դիմաց):
Գործող ԱՊՊԱ պայմանագրերով ապահովագրական վճարների առավելագույն ծավալն ապահովում են «Նաիրի Ինշուրանս»-ը և «Ռեգո Ինշուրանս»-ը ՝ ավելի քան 2.9 - 2.7 մլրդ դրամ (ընդհանուր շուկայի 19-17%-ը): Սակայն փոխհատուցումների գծով այս դասում շարունակում են առաջատար լինել «ԻՆԳՈ» և «Նաիրի Ինշուրանս» ընկերությունները՝ 2-1.9 մլրդ դրամ ծավալով (ընդհանուր ծավալի՝ 19-17%) ։ ՃՏՊ - ների պարզեցված ձևակերպման (եվրոպրոտոկոլու) դեպքերի համար առավել մեծ վճարումներով աչքի է ընկնում ԻՆԳՈ-ն ՝ 369.1 մլն (շուկայի ընդհանուր ծավալի 25% - ը)։ E-ապահովագրերի թվով առաջատար դիրքը նույնպես շարունակում է պահպանել ԻՆԳՈ-ն' 80,499 հազար (շուկայում ընդհանուչր թվի 37%): 2-րդ հորիզոնականում է «ԼԻԳԱ Ինշուրանս»-ը՝ 41,818 հազար (19%), իսկ 3 - րդ հորիզոնականում է «Արմենիա ինշուրանս»-ը՝ 36,062 հազար (16%): Իսկ E-ապահովագրերի նվազագույն քանակը պահպանվում է «Նաիրի Ինշուրանս»-ում՝ 10,775 հազար (շուկայում այդ պայմանագրերի ընդհանուր թվի 4,9% - ը)։ Գործող պայմանագրերի ընդհանուր թվով առաջին երկու հորիզոնականներն զբաղեցնում են «Ռեգո Ինշուրանս»-ը և «Նաիրի Ինշուրանս»-ը, համապատասխանաբար, 126,517 հազար և 104,929 հազար (կամ շուկայում ընդհանուր թվի 22% - ը և 18% - ը): Սակայն հարկ է ուշադրություն դարձնել, որ ապահովագրավճարների գծով առաջատար «Նաիրի Ինշուրանս»-ն աչքի է ընկնում նաև դադարեցված պայմանագրերի մեծ թվով' 9,248 հազ. (վճարման ենթակա կամ արդեն վճարված 132.4 մլն դրամ գումարով)' սյդ ցուցանիշով փոքր - ինչ զիջելով ԻՆԳՈ-ին ' 11,010 հազաչ (վճարման ենթակա կամ արդեն վճարված 142.5 մլն դրամ գումարով): Դադարեցված պայմանագրերի նվազագույն քանակը գրանցվում է «Արմենիա ինշուրանս» և «ԼԻԳԱ Ինշուրանս» ընկերություններում, համապատասխանաբար, 5,795 հազար և 7,768 հազար:
Նշենք, որ 2023 թվականի ապրիլից Հայաստանի ապահովագրական շուկայում մեկնարկել է անցումը ԱՊՊԱ սակագների ազատականացման, և արդեն եռամսյակից հետո այդ դասի վնասաբերության գործակիցը սկսել է աճել։ Այդ միտումը պահպանվել է մինչև 2025 թվականը, որի սկզբում ՝ փետրվարից, ԱՊՊԱ սակագների էական աճը թույլ է տվել ապահովագրական ընկերություններին զգալիորեն բարձրացնել իրենց գործունեության արդյունավետության մակարդակը, և վնասաբերության գործակիցը նվազել է։ Բայց արդեն 2026 թվականին, իսկ կոնկրետ փետրվարից վնասաբերության գործակցի աճը վերսկսվել է այս միտման շարունակությամբ մինչև մայիս ։
Ս.թ. մարտի սկզբին Հայաստանի ավտոապահովագրողների բյուրոն տեղեկացրել էր, որ "ԱՊՊԱ ընդհանուր պայմաններ" կանոնների փոփոխությունների շրջանակներում 2026թ. ապրիլի 1-ից ուժի մեջ են մտնում ավելացված ապահովագրական գումարները և հատուցումների առավելագույն սահմանաչափերը: Մասնավորապես, ապահովագրական գումարներն ու եշփոխհատուցումների առավելագույն սահմանաչափերն ավելացել են հետևյալ կերպ. գույքի վնասի համար ներկայիս 1.8 մլն դրամի փոխարեն սահմանվել է 2.5 մլն դրամ, առողջությանը պատճառված վնասի համար ներկայիս 3.3 մլն դրամի փոխարեն սահմանվել է 3.5 մլն դրամ։ Միաժամանակ, մեկ ապահովագրական պատահարի հետևանքով բոլոր տուժածներին պատճառված վնասի ընդհանուր գումարի ապահովագրական գումարները համամասնորեն ավելացել են և սահմանվել, համապատասխանաբար, 25 մլն և 35 մլն դրամ: Հիշեցնենք, որ Հայաստանում 2023թ. հուլիսի վերջից գործում է արդեն 7 ապահովագրական ընկերություն, քանի որ շուկա է վերադարձել "Էֆես" ապահովագրական ընկերությունը, որը, սակայն, լիցենզավորված չէ ավտոքաղաքացիական պատասխանատվության պարտադիր ապահովագրության (ԱՊՊԱ) դասով ։ (ՀՀ դրամի հաշվարկային փոխարժեքը ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ 30.05.2026 թ. դրությամբ կազմել է 368,18 դրամ/1դոլար՝ 30.05.2025 թ. 383,94 դրամ/1դոլարի դիմաց):
