Արմինֆո.Երևանում՝ Կ․ Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիրում, անցկացվում է «Concours Mondial de Bruxelles» հեղինակավոր միջազգային գինու մրցույթը, որը որոշակի առումով համարվում է գինեգործության ոլորտի «Օսկարը»։
Արմատական մայրաքաղաք են ժամանել շուրջ 400 միջազգային գինու փորձագետներ, լրագրողներ, սոմելյեներ, գնորդներ և ոլորտի այլ հեղինակավոր ներկայացուցիչներ։ Մրցույթի շրջանակներում նրանք կհամտեսեն շուրջ 65 երկրից Հայաստան բերված մոտ 8000 գինու տեսակներ՝ լավագույններին որոշելու նպատակով։ Հայաստանի խաղողագործության և գինեգործության հիմնադրամի գործադիր տնօրեն Զարուհի Մուրադյանի խոսքով՝ այս բազմազանության մեջ 130 տեսակ ներկայացնում են հայ գինեգործները։ Մրցույթն անցկացվում է կույր համտեսի ձևաչափով, իսկ հաղթողի անունը կհայտարարվի հունիսի 10-ին։
Լրագրողների հետ զրույցում Մուրադյանը նշել է, որ պատվիրակությունների համար նախատեսված ծրագիրը հագեցած է և հետաքրքիր. համտեսներից բացի, հյուրերը կայցելեն գինեգործական տարածաշրջաններ ու գործարաններ, կծանոթանան հայկական գինեգործության հարուստ ավանդույթներին, խաղողի տեղական սորտերին և երկրի պատմամշակութային ժառանգությանը։ Հյուրերի թվում են շուրջ 120 գնորդներ տարբեր երկրներից, ովքեր արդեն իսկ B2B հանդիպումներ են անցկացրել մոտ 40 հայ գինեգործների հետ։
ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը ցավով ընդգծել է, որ ժամանած միջազգային փորձագետների, սոմելյեների և լրագրողների մեծ մասը չգիտեր Հայաստանում գինեգործության ավելի քան 6-հազարամյա պատմության և հայկական գինիների բարձր որակի մասին։ «Մեր երկրում մրցույթի անցկացումը հիանալի հնարավորություն է այս ամենը ցույց տալու համար»,- նշել է նա։ Պապոյանը նաև ընդգծել է, որ միջոցառումն օգնում է Հայաստանին զբաղեցնել իր արժանի տեղը գինեգործության համաշխարհային քարտեզի վրա և հնարավորություն է ընձեռում հայ գինեգործներին կապեր հաստատել միջազգային գնորդների, փորձագետների, բլոգերների ու լրագրողների հետ, ինչը կնպաստի արտահանման հնարավորությունների ընդլայնմանը։
Նշենք, որ ըստ ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի տվյալների՝ 2025 թվականին Հայաստանում գինու արտադրության ծավալը նվազել է 23,3%-ով և կազմել 7,7 միլիոն լիտր, մինչդեռ 2026 թվականի առաջին եռամսյակի արդյունքներով գինու թողարկումն աճել է 26,7%-ով և հասել 1,7 միլիոն լիտրի։
Հայաստանի խաղողագործության և գինեգործության հիմնադրամի կողմից «ԱրմԻնֆո»-ին տրամադրված տեղեկությունների համաձայն՝ 2025 թվականին խաղողի գինու արտահանումը կազմել է 4,043 միլիոն լիտր, իսկ պտղահատապտղային գինունը՝ 4,354 միլիոն լիտր՝ ընդգրկելով աշխարհի շուրջ 39 երկիր։ Համաձայն մաքսային վերջին տվյալների՝ 2025 թվականի առաջին կիսամյակում Հայաստանը կրճատել է գինու արտահանումը 31,8%-ով՝ նախորդ տարվա 3,6% աճի համեմատ, ապահովելով 1,4 միլիոն լիտր ծավալ։ Ընդ որում, արտահանվող գինու մաքսային արժեքը նվազել է 12,6%-ով՝ հասնելով 7,3 միլիոն դոլարի։
Իրացման հիմնական շուկան Ռուսաստանն է (70%՝ մեկ տարի առաջվա 82,7%-ի դիմաց)։ Այնուհետև մեծ խզումով հաջորդում են ԱՄՆ-ը (6,6%), Լեհաստանը (3,3%), Չինաստանն ու Ֆրանսիան (յուրաքանչյուրը՝ 2,5%), Բելգիան (1,9%), Նիդերլանդներն ու Լիտվան (յուրաքանչյուրը՝ 1,7%), Կանադան (1,2%), Իտալիան (0,8%), Գերմանիան և Ղազախստանը (յուրաքանչյուրը՝ 0,7%)։ Ավելի փոքր ծավալներ են մատակարարվել Արգենտինա, Հնդկաստան, Հունաստան, Բելառուս, Բուլղարիա, Բրազիլիա, Ճապոնիա, Թայվան, Մեծ Բրիտանիա, Շվեյցարիա, Ուկրաինա, Չեխիա, Իսպանիա, Իսրայել։ 1 հազար լիտրից պակաս արտահանվել է Անգոլա, ԱՄԷ, Իսլանդիա, Լատվիա, Կիպրոս, Հոնկոնգ, Մալայզիա, Նորվեգիա և Շվեդիա։
Նշենք, որ «Concours Mondial de Bruxelles»-ը մեր երկրում անցկացվում է մայիսի 19-ից 23-ը։ Սա գինեգործության ոլորտի խոշորագույն իրադարձությունն է, որն ունի ավելի քան 30 տարվա պատմություն. նախկինում միջոցառումն անցկացվել է Պորտուգալիայում, Իտալիայում, Իսպանիայում, Մեքսիկայում և Չինաստանում։ Այս տարի մրցույթն առաջին անգամ է անցկացվում մեր տարածաշրջանում՝ ներկայացնելով Հայաստանը որպես գինեգործության հնագույն օրրան, ինչպես նաև որպես նորարարական գինեգործական երկիր։
Միջոցառման շրջանակներում հյուրերը կայցելեն Հայաստանի հիմնական գինեգործական շրջաններ՝ Վայոց Ձոր, Արմավիր, Արագածոտն և Տավուշ։ Մրցույթից հետո տեղի կունենա մեդիատուր՝ շուրջ 30 միջազգային լրագրողների մասնակցությամբ։
Համտեսի մրցույթի վերջին օրը կհայտարարվի հաջորդ երկիրը, որը կհյուրընկալի միջոցառումը 2027 թվականին։
