Արմինֆո. "Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր" ՓԲԸ-ն դե ֆակտո արդեն ազգայնացվել է, այժմ ընթանում է այդ գործընթացի իրավական ձևակերպման գործընթացը ։ Այդ մասին ապրիլի 9-ին ճեպազրույցում հայտարարել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։
"Մեր վերջնական նպատակն է, որպեսզի "Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր "ընկերությունը դե յուրե ճանաչվի Հայաստանի Հանրապետության սեփականություն", - հայտարարել է վարչապետը, հավելելով, որ առաջիկայում տեղի կունենա ազգայնացում նաև դե-յուրե: Փաշինյանը հավաստիացրել է, որ գործընթացը տեղի կունենա, "առաջին հերթին, հայ սպառողների պահանջով"։
"Մենք տասնյակ անգամ աշխատանքային կարգով նախազգուշացրել ենք, որ այլեւս այսպես չի շարունակվելլու։ Այդ գործընթացը տևել է տարիներ, և համապատասխան որոշում է կայացվել։ Այժմ ՀԷՑ - ը գտնվում է Հայաստանի կառավարության վերահսկողության տակ և շարունակելու է այդպիսին մնալ",- ընդգծել է վարչապետը:
Հիշեցնենք, որ 2016 թվականից "Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր" ՓԲԸ-ն պատկանում է Սամվել Կարապետյանի "Տաշիր" ընկերությունների խմբին: 2025 թվականին վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ՀԷՑ-ը պետականացնելու մտադրության մասին հայտարարել էր Հայ Առաքելական Եկեղեցուն աջակցության մասին Կարապետյանի հայտարարությունից եւ նրա կալանավորումից հետո: Ավելի ուշ խորհրդարանն ընդունել է օրենքներում փոփոխություններ, որոնք նախատեսում են «Էլեկտրացանցերը» վերադարձնել պետական վերահսկողության տակ: Իսկ ՀԾԿՀ ղեկավարը հուլիսի 18-ին ՀԷՑ-ի ժամանակավոր կառավարիչ է նշանակել Ռոմանոս Պետրոսյանին։ Վերջինս, նախորդ տարվա հուլիսի 24-ից սկսած, սկսել է կադրային առաջին փոփոխություններն իրականացնել ընկերության բարձրաստիճան պաշտոնյաների շրջանում, չնայած Ստոկհոլմի արբիտրաժի որոշմանը ՝ չփոխել ընկերության ղեկավար մարմինների կազմը և զերծ մնալ ընկերության ունեզրկմանն ուղղված գործողություններից: Օգոստոսի 9-ին "Հայաստանի էլեկտրական ցանցերի" բաժնետեր եւ "Տաշիր Կապիտալ" - ի գլխավոր տնօրեն Նարեկ Կարապետյանը հայց է ներկայացրել ՀՀ Վարչական դատարան ընդդեմ ՀԾԿՀ-ի եւ նրա նախագահ Մեսրոպ Մեսրոպյանի ՝ պահանջելով ճանաչել ՀԾԿՀ-ի ՝ ընկերության մենեջմենթի փոփոխության իրավազորության բացակայությունը:
ՀԾԿՀ-ի 2025 թվականի նոյեմբերի 17-ի որոշմամբ "Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր" ՓԲԸ-ն զրկվել է էլեկտրաէներգիայի բաշխման լիցենզիայից: Որոշման մեջ բերված են խախտումներ, որոնք հանձնաժողովը նկատել է ընկերության գործունեության մեջ ։ 2026 թվականի մարտի 3-ին ՀԷՑ-ի ժամանակավոր կառավարիչ և իշխող "Քաղաքացիական պայմանագիր" կուսակցության վարչության անդամ Ռոմանոս Պետրոսյանը հայտարարել է, որ պետությունը պատրաստվում է ամբողջությամբ ազգայնացնել "Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր" ընկերության բաժնետոմսերը ՝ այն ճանաչելով գերակա հանրային շահ և փոխհատուցում վճարել սեփականատիրոջը ՝ "Տաշիր Կապիտալ" ընկերությանը ։ Նա հստակեցրել է, որ փետրվարի 21-ը վերջնաժամկետ էր, երբ կառավարությունը պետք է առաջարկ աներ, բանակցություններ վարեր, և գործարքի արդյունքում ընկերության բաժնետոմսերի 100% - ը պետք է անցներ պետությանը: Ընդ որում, ժամանակավոր կառավարիչը հրաժարվել է նշել ՀԷՑ-ի կոնկրետ արժեքը և կառավարության առաջարկած գինը:
Մինչդեռ, ավելի վաղ Փաշինյանը հայտարարել էր, որ մի շարք հանգամանքների առկայության դեպքում ընկերության գինը կարող է իջեցվել: Վարչապետը պարզաբանել էր, որ ընկերությունը երկար ժամանակ օգտագործվել է նեղ անձնական նպատակների համար ։ Բացի այդ, ըստ առկա տեղեկությունների, ՀԷՑ-ը ծանրաբեռնված է եղել վարկային պարտավորություններով, որոնք այնուհետև փոխանցվել են մերձավորներին և հարազատներին ՝ առանց տոկոսագումարների հաշվարկման: "Նախնական գնահատականներով, այս ամենը, բնականաբար, նվազեցնում է ձեռնարկության շուկայական արժեքը եւ լուրջ խնդիրներ չի ստեղծի բյուջեի համար", - ընդգծել էր կառավարության ղեկավարը: Մինչդեռ, "Ուժեղ Հայաստան" կուսակցության խորհրդի անդամ, ՀԷՑ-ի նախկին գլխավոր տնօրեն Դավիթ Ղազինյանը հայտարարել է, որ ՀԷՑ-ի իրական արժեքը մոտ է 1 մլրդ դոլարի, եւ ընկերության սեփականատերերը չեն համաձայնի այն ավելի ցածր գնով վաճառել։
