
Արմինֆո.Իրանում և նրա շուրջ զարգացումները չեն կարող չանդրադառնալ հարևանների, առաջին հերթին, Հայաստանի հետ տնտեսական հարաբերությունների վրա։ Այդ մասին հայտարարել է տնտեսագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր Թաթուլ Մանասերյանը՝ մարտի 2-ին հայ եւ ռուս գործիչների միջեւ քննարկումների ժամանակ։
Նրա խոսքով՝ առաջին և ամենակարևոր ներգործությունը, որը կարող է ազդեցություն ունենալ, էներգետիկայի ոլորտն է։ Տնտեսագետի ասելով՝ 2025 թվականին Հայաստանի ամբողջ արտահանման գրեթե կեսը բաժին է ընկնում էլեկտրաէներգիայի արտահանմանն Իրան։ Էլեկտրաէներգիայի որոշ մասը մատակարարվում է նաև Վրաստան և Թուրքիա, բայց դրանով չի կարելի սահմանափակվել ։ "Իրանում ռազմական գործողությունները մեծ հարված կլինեն Հայաստանի և Իրանի միջև էներգետիկ նախագծերին։ Դրանք արդեն իսկ հանգեցրել են Հայաստանի էներգետիկ անվտանգության համար որոշ սպառնալիքների ի հայտ գալուն, էլ չեմ խոսում այն ծրագրերի մասին, որոնց շուրջ ձեռք բերված պայմանավորվածություններ կան, եւ՝ ներդրումային անվտանգության մասին", - կարծում է Թաթուլ Մանասերյանը։
Նա հավելել է, որ երկրի զարգացման գործում ոչ վերջին դեր են խաղում իրանցիների զբոսաշրջային և այլ այցելությունները Հայաստան, ինչը որոշակի ազդեցություն է ունեցել հանրապետության տնտեսության և նրա բնակչության վճարունակության վրա, երբ ՀՀ քաղաքացիները իրենց անշարժ գույքը վարձակալության են հանձնել նրանց՝ ստանալով եկամուտներ: Իսկ այժմ ռազմական գործողությունների սրման ֆոնին չի բացառվում իրանցի փախստականների հոսքը երկիր, հատկապես, իրանցի քաղաքական փախստականների, որոնք այսօր էլ հերթ են կանգնում Երևանում ԱՄՆ դեսպանատան մոտ՝ սպասելով վիզաների։ Թաթուլ Մանասերյանը նշել է, որ վերջին երկու տարիներին ԱՄՆ դիվանագիտական ներկայացուցչություն այցելող իրանցիների թիվը մի քանի անգամ գերազանցում է Հայաստանի քաղաքացիների թիվը: Դժվար չէ կանխատեսել, որ այդ թիվը զգալիորեն կաճի։ Այս տեսանկյունից երկիրը կարող է բախվել նաև ժողովրդագրական հետևանքների, որոնք կարող են բացասական ազդեցություն ունենալ ֆինանսական ոլորտի, հայկական դրամի հետագա արժևորման վրա: Միայն ռուս-ուկրաինական ճգնաժամի արդյունքում, ինչպես նշել է տ․գ․ դոկտորը, հայկական ազգային արժույթն արժևորվել է գրեթե 20 տոկոսով։ Որպես հետևանք ՝ դրան զուգահեռ ընթանում է գների աճի գործընթաց, ինչը չէր կարող բացասաբար չանդրադառնալ սպառողական շուկայի վրա, չնայած այն հանգամանքին, որ 2025 թվականի արդյունքներով գնաճի ցուցանիշը գտնվում է նորմայի սահմաններում և չի գերազանցում 3% - ը։ Սակայն, առաջին հերթին, հիմնական սննդամթերքի գների աճը, ինչպես կանխատեսում է տնտեսագետը, անխուսափելի կլինի։
Թաթուլ Մանասերյանն այդ համատեքստում ուշադրություն է հրավիրել նաև պարենային անվտանգության վրա։ Հայաստանի պարենային շուկայի աննշան մասը կախված է Իրանից ներմուծումից։ Նա հիշեցրել է, որ անկախության առաջին տարիներին հենց Թեհրանն է օգնել երկրին գոյատեւել բարդ պայմաններում։
Տնտեսագետը նշել է Իրանի պարադոքսները, որը փակ երկիր է, բայց որտեղ կան ազատ տնտեսական գոտիներ, և ոչ միայն Էնզելիում, որոնք հետագայում կարող են դառնալ նաև տեխնոլոգիական գոտիներ: Այս առումով Իրանի հետ համագործակցությունը կարող էր ոչ պակաս կարևոր նշանակություն ունենալ Հայաստանի տեխնոլոգիական հատվածի համար։
Թաթուլ Մանասերյանը նաև նշեց Հյուսիս-Հարավ առանցքի հնարավոր փլուզման հետ կապված սպառնալիքները: Այն իրավիճակում, որում գտնվում է Հայաստանը, շատ կարևոր է ընտրել ռազմավարական վեկտոր և կայունացման ֆոն, եզրափակել է պրոֆեսորը: