ATI.SU: Հայաստանի ավտոմոբիլային բեռնափոխադրումների շուկան 2025 թվականին վերականգնվում է

Արմինֆո.  2025 թվականին Հայաստանում ավելացել են ավտոմոբիլային տրանսպորտով ինչպես արտահանման, այնպես էլ ներմուծման փոխադրումների հայտերը, իսկ պահանջարկից հետո նկատելիորեն աճել են նաև գները։ Այդ մասին ԱրմԻնֆո-ին հաղորդել են ATI.SU բեռնափոխադրումների միջազգային բորսայում:

Մասնավորապես, 2025 թվականին այլ երկրներից դեպի Հայաստան բեռնափոխադրումների ATI.SU բորսայում տեղաբաշխված հայտերի քանակը նախորդ տարվա 8% անկումից հետո աճել է 23.5% - ով: Ընդ որում, նկատվել է կայուն աճ բոլոր չորս եռամսյակներին։ Դոլարով դրույքաչափերն աճել են 15% - ով։

Աղբյուրի համաձայն,  մեծ մասամբ միտումը որոշել է Ռուսաստանը. այդ ուղղությամբ հայտերի քանակն աճել է 18 տոկոսով: Աճել է նաև Բելառուսից, Ղազախստանից, Ուզբեկստանից և Չինաստանից բեռնափոխադրումների նկատմամբ պահանջարկը։

Արտահանման բեռնափոխադրումների պահանջարկը 2024 թվականին զգալի անկումից հետո (22% - ով) վերականգնվել է ոչ այնքան վստահ՝ հայտերի քանակն աճել է 6% - ով ։ Միտումը փոխվել է տարվա ընթացքում։ Առաջին եռամսյակում արձանագրվել է տարեկան կտրվածքով նկատելի նվազում (դիմումների քանակի 31%), երկրորդ եռամսյակում դեռևս պահպանվել է բացասական դինամիկան (3%), իսկ երրորդ և չորրորդ եռամսյակներում գրանցվել է աճ (28% և 11% ՝ 2024 թվականի նույն ժամանակահատվածի համեմատ)։

Արտահանման փոխադրումների հայտերի քանակով, ավանդաբար, առաջատարն Է Ռուսաստանը (6% աճ), փոքր-ինչ աճել է նաև դեպի Բելառուս և Ղազախստան բեռնափոխադրումների պահանջարկը։ Արտահանման բեռնափոխադրումների դրույքաչափերն աճել են ամբողջ տարվա ընթացքում և 2024 թվականի համեմատ աճել են միջինը 20% - ով։

ATI.SU-ի  նշած դրական միտումները հաստատվում է պաշտոնական վիճակագրությամբ: Վիճակագրական կոմիտեի տվյալների համաձայն, 2025 թվականի 11 ամիսների ընթացքում ավտոմոբիլային տրանսպորտով բեռնափոխադրումների ծավալն աճել է 0,9 տոկոսով ՝ 2024 թվականին 5,3 տոկոս անկումից հետո։ Ներմուծումն աճել է 7.4% - ով, արտահանումը նվազել է 12.3% - ով: Ներհանրապետական բեռնափոխադրումներում դիտվել է 1% անկում (2024 թվականին՝ 12,8% անկում)։ Շուկան աստիճանաբար վերականգնվում է։

«Հայաստանում բեռնափոխադրումների վերականգնմանն, առաջին հերթին, նպաստել է արտաքին տնտեսական ակտիվության կայունացումը և միջազգային բեռնափոխադրումների պահանջարկի աճը: Այս ֆոնին պետությունը, հիմնականում, կենտրոնացել է ճանապարհային ենթակառուցվածքի զարգացման վրա՝ ներդրումներ կատարելով ավտոմայրուղիների կառուցման և արդիականացման գործում, ինչը հիմնական պայմաններ է ստեղծում ճյուղի գործունեության համար:

Ենթակառուցվածքային նախագծերի իրականացմանը մասնակցում են նաև միջազգային ֆինանսական կազմակերպություններ, այդ թվում՝ ՎԶԵԲ-ը և ԵԶԲ-ը: Սակայն այդ ներդրումների ազդեցությունը կրում է երկարաժամկետ բնույթ և ակնթարթային ազդեցություն չի ունենում փոխադրումների ծավալների վրա։

Զարգացման լրացուցիչ ուղղություն է դառնում տրանսպորտի ճյուղի թվայնացումը, այդ թվում ՝ e-CMR էլեկտրոնային բեռնագրի ներդրումը ։ Ընթացիկ պայմաններում տվյալ գործիքը ավելի շուտ բարձրացնում է փաստաթղթաշրջանառության հարմարավետությունն ու արդյունավետությունը, քան էական ազդեցություն է ունենում բեռնափոխադրումների ծավալի վրա, ուստի այն կարելի է դիտարկել որպես ապագա աճի գործոն", - նշել է Հայաստանում ATI.SU բեռնափոխադրումների միջազգային բորսայի ներկայացուցչության տնօրեն Սերգեյ Մկրտչյանը: